Dijital Dünyada Ergenlerin Karşılaştığı Riskler
Endokrinolog Arzu Jalilova, ergen beyninin sosyal medya ve dijital dünyadan nasıl etkilendiğine dair önemli değerlendirmelerde bulundu. Ergenlerin dijital uyaranlara daha duyarlı olduğunu vurgulayan Jalilova, "Ergenlerin beyni hala olgunlaşma aşamasındayken dijital dünyanın cazibesine daha açık hale geliyor. Dijital ortamın etkisi, kullanım şekli ve amacıyla bağlantılı olarak ‘iyi’ ya da ‘kötü’ olarak değerlendirilebilir," dedi.
Beyin Gelişimi ve Hormonların Rolü
Acıbadem Kent Hastanesi uzmanı Arzu Jalilova, sosyal medya kullanımının ergenlik dönemindeki beyin gelişimi üzerindeki etkilerine dikkat çekti. Ergenlik döneminin beyin gelişimi açısından kritik bir süreç olduğunu belirten Jalilova, gençlerin bu dönemde farklı alanlarda dönüşüm yaşadığını ifade etti. Duygusal tepkilerdeki hız ve yürütücü işlevlerin olgunlaşma süreci arasındaki farkın gençleri risk almaya davet ettiğini dile getirdi.
Oksitosin ve Bağlılık Hissi
Jalilova, sosyal medyanın sadece dopamin değil, aynı zamanda güven ve bağlılık hissiyle ilgili oksitosin hormonunu da etkilediğini belirtti. Dijital ortamda grup sohbetleri ve çevrim içi topluluklar aracılığıyla gençlerin aidiyet duygusu geliştirdiğini vurguladı. Ancak, sosyal medyada yer alan idealize edilmiş içeriklerin, gençlerde kıyaslama yapma eğilimini artırabiliyor, bu da öz-değer kaybına neden olabiliyor.
Davranışsal Sonuçlar ve Dikkat Süresi
Uzm. Dr. Jalilova, sosyal medyanın gençlerde yalnızca psikolojik değil, aynı zamanda davranışsal sonuçlar doğurduğunu da sözlerine ekledi. Bildirim sesleri ve hızlı içerik geçişlerinin dikkat sürelerini kısaltabileceğini vurguladı. Gençler, digital ortamlardaki hızlı ödüllere yönelirken okuma ve öğrenme gibi uzun vadeli çaba gerektiren aktivitelerden kaçınma eğiliminde olabilirler.
Dijital Dünyanın Doğru Kullanımı
Dijital dünyanın sadece riskler taşımadığını, aynı zamanda doğru ve bilinçli kullanıldığında yaratıcılığı artırabileceğini söyledi. Jalilova, gençlerin dijital ortamda kendilerini ifade etmeyi öğrenebileceğini ve toplumsal farkındalık geliştirebileceğini belirtti. Sonuç olarak, dijital dünyanın etkisi kullanım şekline bağlıdır; ebeveynlerin odaklanması gereken husus, gençlerin ekranı ne amaçla ve hangi ihtiyaçla kullandığıdır.
ACIBADEM KENT HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ UZMANI DR. ARZU JALİLOVA