Çöp Sanılan Servet: Kent Madenciliği
Kullanım ömrünü tamamlayan elektronik eşyalar, "kent madenciliği" yaklaşımı ile ekonomiye yeniden kazandırılıyor. Cep telefonları, bilgisayarlar, beyaz eşyalar ve hurda araçlardan alınan değerli metaller, geri dönüşüm ile sanayiye kazandırılmakta. Bu yöntem, doğal kaynak kullanımını azaltmanın yanı sıra elektronik atıkların çevreye olan etkilerini de en aza indiriyor. Özellikle büyük şehirlerde artan atık miktarı, bu tür çalışmaların önemini artırıyor ve çevre kirliliği ile döngüsel ekonomiye katkı sağlıyor.
Prof. Dr. Ersin Yener Yazıcı'nın Değerlendirmeleri
Karadeniz Teknik Üniversitesi'nden Prof. Dr. Ersin Yener Yazıcı, kent madenciliğinin yeraltı madenciliğinin bir uzantısı olduğunu vurguladı. Yazıcı, "Klasik madencilik kapsamında elde edilen madenlerin çeşitli işlemlerle ürün haline getirildiğini unutmamalıyız. Zamanla bu ürünler atıl hale geliyor ve bu noktanın ardından değerli madenler barındırarak ikincil kaynak haline dönüşüyorlar. Bu kaynakları değerlendirdiğimizde kent madenciliğini gerçekleştirmiş oluyoruz." dedi.
Yazıcı, çekmeceye atılan bir telefonun bile devre kartları ve elektronik bileşenlerle dolu olduğunu, bu atıkların içinde hala değerli metaller bulunduğuna dikkat çekti. "Bu metaller, yeraltındaki cevherlerde bulunan miktarlardan çok daha fazladır. Bu atıkları yeniden işleyerek ekonomik kazanç elde edebiliriz." şeklinde konuştu.
Elektronik Atıkların Önemi
Yazıcı, elektronik atıkların yüksek metal içeriği ile stratejik bir kaynak olduğunu belirterek, "Elektronik atıklarda doğadaki altın cevherlerine göre bin kat daha fazla altın bulunuyor. Bundan dolayı, bu kaynakları geri kazanmalıyız." ifadelerini kullandı. Dünyanın Çin'e bağımlı olduğu stratejik hammaddelerin geri dönüşüm oranlarının artırılmasının hayati önem taşıdığını vurguladı.
Dünya Genelinde Elektronik Atık Üretimi
Dünya genelinde elektronik atık üretimi son verilere göre 62 milyon ton civarında ve bu atıkların ekonomik değeri 60 milyar dolardan fazla. Yazıcı, Türkiye'nin elektronik atık geri dönüşüm oranının da düşük olduğunu ancak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın faaliyetleri ile bu durumun iyileştirilebileceğini belirtti.
Özellikle Ar-Ge çalışmalarına ve geri dönüşüm alanındaki firmalara destek verilmesi gerektiğini ifade eden Yazıcı, Maden Tetik Arama (MTA) kurumunun elektronik atıklardan metal kazanımına yönelik projeler geliştirdiğini söyledi. Bu tür gelişmeler, çevresel etkilerin azaltılması ve hammadde bağımlılığının minimuma indirilmesi açısından oldukça önemli.
KENT MADENCİLİĞİ, ELEKTRONİK ATIKLARIN İÇİNDEKİ DEĞERLİ METALLERİN GERİ KAZANILMASIYLA ADETA "ÇÖPTEN ZENGİNLİK" SAĞLIYOR.
